Vereiste documenten

Voor de afgifte van het bewijs van bevoegdheid volgt de kandidaat een opleiding bij een door de ILT geregistreerde of gekwalificeerde opleidingsinstelling. De opleiding wordt afgerond met een theorie- en praktijkexamen.

Theorie-examens

De organisatie van theorie-examens voor luchtvarenden is in handen van het CBR (Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen). Alle informatie over deelname aan examens zoals aanvragen voor toelatingsbewijzen, jaarplanning examens maar ook voorbeeldexamens, zijn te vinden op de website van het CBR.
De examens voor de commerciële ballonvaart en zweefvliegen door de Stichting Theorie-Examens Ballonvaren en Zweefvliegen (STEBZ).

Praktijk-examens

Voor de keuze van uw examinator kunt u gebruik maken van het overzicht van examinatoren. In dit overzicht vindt u ook gecertificeerde examinatoren die in het buitenland zijn gevestigd en in Nederland praktijk-examens mogen afnemen.

Medisch certificaat

Piloten en luchtverkeersleiders hebben een medisch certificaat nodig;
 

Brevet / Bewijs van bevoegdheid voor: Medisch certificaat
Lichte vliegtuigen, drones (RPAS) en zweefvliegen (LAPL) LAPL
Privévlieger (PPL, RPL) Klasse 2
Zweefvlieger (SPL) Klasse 2
Luchtballon (BPL) Klasse 2
SPL of BPL voor commerciële zweef- of ballonvluchten Klasse 2
Beroepsvlieger (CPL) Klasse 1
Meervlieger (MPL) Klasse 1
Verkeersvlieger (ATPL) Klasse 1

Keuringen en certificaten

Een medisch certificaat wordt afgegeven op basis van een medische keuring. Alleen geneeskundigen en geneeskundige centra die door de ILT zijn gecertificeerd en geautoriseerd, mogen medische certificaten en verklaringen afgeven aan goedgekeurde piloten, luchtverkeersleiders en vluchtinformatieverstrekkers. Informatie over de inhoud van een (af-) keuring kan alleen gegeven worden door de artsen en geneeskundige centra aan de betrokken keurling.

Als een kandidaat het niet eens is met de uitslag van de keuring kan hij/zij bezwaar aantekenen bij de geneeskundige of het centrum.

De ILT voert geen keuringen uit en is niet gerechtigd informatie over keuringen te delen, ook niet met keurlingen.

Afgifte medische certificaten

Als er geen bijzonderheden (medische indicaties) zijn, kan de keuringsarts of het keuringscentrum het medisch certificaat direct na goedkeuring afgeven. In onderstaande tabel is aangegeven wie gerechtigd zijn om certificaten af te geven. 
 

Certificaat Momentum Alleen afgifte door:
Klasse 1 (beroepsvlieger) en 3 (verkeersleider) eerste afgifte luchtvaartgeneeskundig centrum
Klasse 2 (kleinere beroepsvlieger en recreatieve) eerste afgifte luchtvaartgeneeskundig centrum of bevoegde keuringsarts
LAPL (zweefvlieger) eerste afgifte luchtvaartgeneeskundig centrum, bevoegde keuringsarts
Klasse 1, 2 verlenging of hernieuwde afgifte luchtvaartgeneeskundig centrum of bevoegde keuringsarts
LAPL n.v.t. luchtvaartgeneeskundig centrum, bevoegde keuringsarts

Bijzondere gevallen, medische indicaties

Certificaat klasse 1
Bijzondere gevallen zijn medische indicaties die de keuringsarts tijdens de keuring van de piloot/verkeersleider constateert. Bij medische indicaties treedt de keuringsarts in overleg met de medisch beoordelaar van de ILT. Voor de consultatieronde van deze ‘bijzondere gevallen’ geldt een wettelijke termijn van maximaal 8 weken (eventueel te verlengen met 8 weken). In deze consultatie wordt vastgesteld of de keuringsarts een medisch certificaat (met een beperking) mag afgeven. Informatie over (de uitkomsten van) dit proces kunnen kandidaten uitsluitend bij hun keuringsarts opvragen.

Bij bepaalde bijzondere gevallen (zoals eerste keuring bij hart- en vaatziekten) mag alleen de medisch beoordelaar van de ILT de beslissing over de eventuele afgifte van een certificaat klasse 1 nemen. Als de kandidaat het niet eens is met de uitslag kan deze bezwaar aantekenen bij de ILT.
De bevoegde keuringsarts mag bij dezelfde beperking (bijvoorbeeld bij een herkeuring van een kandidaat met hart- en vaatziekten) het medisch certificaat afgeven.

Certificaat klasse 2 en LAPL 
In de andere gevallen klasse 2 en LAPL waarbij niet volledig wordt voldaan aan de eisen moet de arts (zo nodig in overleg met de ILT) bepalen of de aanvrager de taak kan uitvoeren, en het medisch certificaat afgeven met een beperking.

Vragen

Alle contacten over de keuring verlopen in beginsel tussen de keurling en zijn/haar keuringsarts / centrum.

Inhoud
Inhoudelijke vragen over de medische keuring kunnen en mogen uitsluitend door het centrum of de keuringsarts worden beantwoord aan de betrokken kandidaat. De medisch beoordelaar van de ILT mag geen medische informatie delen met de keurling (of derden) behalve met het centrum of de keuringsarts. Bijvoorbeeld in het geval van een medische indicatie.

Status
Vragen over de status van de kandidaat worden alleen beantwoord door het betrokken medisch centrum of de arts.

Keuring in EASA-landen

Bij een door Nederland afgegeven Europees brevet kan de kandidaat zich laten keuren in elk land dat is aangesloten bij EASA. Het medisch certificaat moet worden aangevraagd in het land waar de keuring heeft plaatsgevonden.

Medisch certificaat kwijt

Als een vlieger het certificaat of de verklaring om welke reden dan ook niet bij zich heeft, mag hij/zij niet vliegen. Als het certificaat (cq. de verklaring) zoek is, moet hij/zij van de vermissing aangifte doen bij de politie en met een proces-verbaal (pv) aantonen en een kopie exemplaar aanvragen bij een keuringsarts of centrum.

Ziekte en zwangerschap

Bent u langer dan 21 dagen ziek? Heeft u een medische ingreep ondergaan of zult u die ondergaan? Of bent u door andere omstandigheden medisch niet (langer) in staat om te vliegen of uw functie te vervullen? U kunt dit melden bij elke AME of gecertificeerd keuringsinstituut.

Een zwangerschap kan gevolgen hebben voor uw medisch certificaat. Totdat is aangetoond dat het een ongecompliceerde zwangerschap betreft, bent u ‘tijdelijk medisch ongeschikt’. Zodra u een schriftelijk bewijs kunt overleggen van uw verloskundige of gynaecoloog, dan kunt u tot het einde van de 26e zwangerschapsweek geschikt bevonden worden. U ontvangt dan een nieuw vliegmedisch certificaat met restricties.

State transfer licence (SOLI)

Transfer van een dossier naar buitenlandse autoriteit 
Een aanvraag voor omzetting van uw vliegmedisch dossier van de ILT naar een buitenlandse autoriteit kunt u doen bij de ILT. U gebruikt daarvoor het SOLI-formulier. Dit stuurt u naar div.hoofddorp@ilent.nl of per fysieke post naar:
   ILT/medisch luchtvaart (Aeromedical Department)
   Postbus 16191
   2500 BD  Den Haag


het proces 

  • Binnen twee weken na ontvangst van uw aanvraag stuurt de ILT een ontvangstbevestiging met een factuur. 
  • Nadat uw betaling is ontvangen, wordt uw aanvraag in behandeling genomen. 
  • Na beoordeling van het dossier ontvang u bericht van de ILT. Bij goedkeuring stuurt de ILT uw dossier naar de buitenlandse autoriteit. 
  • De behandelingstermijn van aanvraag tot en met omzetting is acht weken. Duurt het langer, dan ontvangt u daar zo spoedig mogelijk een bericht van. 
  • Als deze termijn een overstap naar een werkgever in het buitenland in gevaar brengt, dan kan een werkgeversverklaring worden gestuurd en zal de ILT de termijn proberen te verkorten.

Transfer van dossier naar Nederland

Een aanvraag voor omzetting van een vliegmedisch dossier naar Nederland, moet u indienen bij de buitenlandse autoriteit met het SOLI-formulier. Na goedkeuring door de buitenlandse autoriteit stuurt zij het ondertekende SOLI-formulier en het medisch dossier naar de ILT.

het proces 

  • Na ontvangst van het SOLI-formulier en het medisch dossier bij de ILT ontvangt de aanvrager een ontvangstbevestiging en een factuur. 
  • Na ontvangst van de betaling beoordeelt de ILT het medisch dossier. Eventueel stelt de ILT vragen aan de buitenlandse autoriteit. 
  • Bij goedkeuring meldt de ILT aan KIWA dat er geen bezwaar is tegen de afgifte van een bewijs van bevoegdheid. De aanvrager ontvangt daarvan bericht van de ILT.
  • KIWA geeft het bewijs van bevoegdheid af en ILT geeft een nieuw medisch certificaat af.

EU Licence transfer van LAPL(S), SPL en LAPL(B)

Hieronder de processen voor het omzetten van een dossier van een LAPL(S), SPL en LAPL(B) brevet naar een andere EASA member state (buitenlandse luchtvaartautoriteit)  of naar de ILT (Nederlandse luchtvaartautoriteit).

Transfer van een dossier naar een andere EASA member State 

Een aanvraag voor omzetting van uw ILT dossier van een LAPL(S), SPL en LAPL(B) brevet naar een andere EU member state dient u in bij de ILT. U stuurt hiervoor een verzoek per e-mail naar iltdocumentManagement@ilent.nl of Postbus 16191, 2500 BD Den Haag.

Na goedkeuring stuurt de ILT het FCL 155 informatieformulier voor dossieroverdracht naar de nieuwe luchtvaart autoriteit. 

Transfer van dossier naar Nederland

Een aanvraag voor omzetting van uw dossier naar ILT dient u in bij uw huidige luchtvaartautoriteit. Na goedkeuring stuurt zij ILT het FCL 155 informatie formulier. Na ontvangst van dit formulier stuurt ILT een factuur voor de behandeling van de afgifte van het Nederlandse brevet. Het brevet wordt pas afgegeven als ook het medisch certificaat door ILT is afgegeven.

Verkrijgen van bevoegdheid

Bewijs van bevoegdheid
Kiwa Register verzorgt de uitgifte van de brevetten voor vliegtuigen en helikopters. En voor ballonvaren de brevetten CPL(FB) en BPL. 
ILT verzorgt de uitgifte van de brevetten voor zweefvliegen LAPL(S) en SPL. En voor ballonvaren het brevet LAPL(B).
 

Medische verklaring
Geautoriseerde geneeskundige instanties verrichten keuringen voor klasse 3. Een lijst met geautoriseerde geneeskundige instanties en geneeskundigen is te vinden in het overzicht keuringsinstanties en keuringsartsen. De instantie of geneeskundige bepaalt zelf de kosten voor een keuring. Daarnaast brengt de ILT kosten in rekening voor afgifte van een medische verklaring. Deze tarieven kunt u vinden in de Regeling Tarieven Luchtvaart.
De verklaring heeft een beperkte geldigheidsduur, afhankelijk onder meer van de klassekwalificatie. Voor klasse 3, verkeersleiders geldt dat: 

  1. Medische certificaten zijn geldig gedurende een periode van:
    (a) 24 maanden tot de luchtverkeersleider de leeftijd van 40 jaar bereikt;
    (b) 12 maanden als de luchtverkeersleider 40 jaar of ouder is. 
  2. De in lid 1 vermelde perioden worden berekend vanaf de datum van de medische keuring in het geval van eerste afgifte en verlenging van een medisch certificaat en vanaf de vervaldatum van het vorige medische certificaat in het geval van het opnieuw valideren van het certificaat. 
  3. Keuringen voor het opnieuw valideren van een medisch certificaat mogen maximaal 45 dagen voor de vervaldatum van het medische certificaat worden uitgevoerd. 
  4. Als de luchtverkeersleider tegen de datum waarop het certificaat vervalt geen keuring ondergaat met het oog op het opnieuw valideren van het certificaat, wordt een keuring in het kader van een verlenging geëist (NL 11.8.2011 Publicatieblad van de Europese Unie L 206/29). 
  5. Het medisch certificaat kan op elk moment door de ILT worden beperkt, geschorst of ingetrokken als de medische toestand van de houder dit noodzakelijk maakt.

Behouden van de bevoegdheid

Verlenging en hernieuwde afgifte Engelse taalvaardigheidsaanteken

Initiële afgifte
De initiële taalvaardigheidsbeoordeling voor de afgifte van een LPE kan alleen worden uitgevoerd door een volledig Language Assessment Body (LAB).

Verlenging
De verlenging van een LPE level 4 kan worden uitgevoerd door een volledig of beperkt LAB. Als de beoordelaar tevens examinator is mag dit worden gecombineerd met een bestaande toetsings- of trainingsactiviteit (AMC1 FCL.055). Zie ook het informatieblad ‘beperkte language assessment body’.

Hernieuwde afgifte
Alleen als de LPE level 4 minder dan drie maanden is verlopen kan een beperkt LAB, tijdens een bestaande toetsings- of trainingsactiviteit, een taalvaardigheidsbeoordeling uitvoeren voor de hernieuwde afgifte van een LPE. In alle andere gevallen dient de taalvaardigheidsbeoordeling te worden uitgevoerd door een volledig LAB.

Aantekenen op het brevetdocument
De taalbeoordeling moet worden afgenomen door een taalbeoordelaar die hiervoor een taalvaardigheidsexamen heeft ondergaan. Een taalbeoordelaar bij een beperkte LAB moet een examinator zijn, tenminste in het bezit van een LPE level 5. De examinator mag een level 4 verlengen.

De nieuwe ‘valid until’-date wordt altijd de laatste dag van de maand waarin de beoordeling heeft plaatsgevonden, plus 4 jaar.

Informatieblad
Meer informatie over de verlenging en herafgifte van een LPE level 4 door een beperkt LAB is terug te vinden in het informatieblad ‘beperkte language assessment body’.
 

Geldigheid van medische certificaten
Om de bevoegdheid te kunnen behouden moeten piloten in het bezit zijn van een geldig medisch certificaat. Zonder mag niet gevlogen worden. 

  1. Medische certificaten klasse 1 zijn geldig voor de duur van twaalf maanden. 
  2. De geldigheidsduur van medische certificaten klasse 1 wordt tot zes maanden beperkt voor houders van bewijs van bevoegdheid die:
    i) commerciële passagiers vluchten uitvoeren op een vlieger gecertificeerd luchtvaartuig en die de leeftijd van 40 hebben bereikt;
    ii) de leeftijd van 60 hebben bereikt. 
  3. Medische certificaten klasse 2 zijn geldig voor de duur van:
    i) 60 maanden tot de houder van bewijs van bevoegdheid de leeftijd van 40 bereikt. Een medisch certificaat dat wordt verstrekt vóór het bereiken van de leeftijd van 40 is niet meer geldig wanneer de houder van bewijs van bevoegdheid de leeftijd van 42 bereikt
    ii) 24 maanden in de leeftijdscategorie van 40-50 jaar. Een medisch certificaat dat wordt verstrekt vóór het bereiken van de leeftijd van 50 is niet meer geldig wanneer de houder van het bewijs van bevoegdheid de leeftijd van 51 bereikt; en
    iii) twaalf maanden voor de houder van het bewijs van bevoegdheid ouder dan 50 jaar. 
  4. Medische certificaten voor LAPL zijn geldig voor de duur van:
    i) 60 maanden tot de houder van het bewijs van bevoegdheid de leeftijd van 40 bereikt. Een medisch certificaat dat wordt verstrekt vóór het bereiken van de leeftijd van 40 is niet meer geldig wanneer de houder van het bewijs van bevoegdheid de leeftijd van 42 bereikt;
    ii) 24 maanden voor de houder van het bewijs van bevoegdheid ouder dan 40 jaar. 
  5. De geldigheidsduur van een medisch certificaat, met inbegrip van bijbehorend onderzoek of speciale beoordeling, wordt:
    i) bepaald door de leeftijd van de aanvrager op de datum waarop het medisch onderzoek plaatsvindt; en
    ii) in het geval van eerste afgifte en hernieuwde afgifte berekend vanaf de datum van het medisch onderzoek, en in het geval van verlenging vanaf de vervaldatum van het voorgaande medisch certificaat.

Voor het verlengen van het medisch certificaat is een medische keuring nodig. Het is belangrijk dat keurlingen op tijd een keuring aanvragen bij een gecertificeerd centrum of arts. Na de medische keuring kan het nog acht weken duren voordat de keurling het nieuwe medisch certificaat ontvangt.

Medisch certificaat verlopen
Een gecertificeerde geneeskundige of geneeskundigeninstantie kunnen herhalingskeuringen voor de klasse 1, klasse 2, Lapl en geautoriseerde geneeskundige of geneeskundige instantie klasse 3 uitvoeren.

Hernieuwde afgifte verlopen klasse- en typebevoegdverklaringen en een verlopen instrument rating
Met de introductie van de Europese regelgeving (Part FCL) zijn per 8 april 2013 wijzigingen opgetreden met betrekking tot de hernieuwde afgifte van verlopen klasse- en typebevoegdverklaringen en een verlopen instrument rating. De belangrijkste wijziging houdt in dat wanneer een bevoegdverklaring is verlopen aanvullende training moet worden gevolgd. De aanvullende training die moet worden gevolgd wordt vastgesteld door de trainingsorganisatie/opleidingsinstelling aan de hand van de beoordeling van het niveau van de kandidaat. Eén van de voorwaarden hierbij is dat de trainingsorganisatie/opleidingsinstelling beschikt over een goedgekeurde syllabus van de betreffende bevoegdverklaring, bijvoorbeeld een syllabus classrating SEP bij een verlopen bevoegdverklaring SEP. Na het volgen van de aanvullende training kan de bekwaamheidsproef worden afgenomen. Meer informatie met betrekking tot de hernieuwde afgifte is terug te vinden in de informatiecirculaire hernieuwde afgifte verlopen klasse en type bevoegdverklaringen en verlopen instrument rating.

Zie ook

Hoort bij