De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) houdt toezicht op de uitvoering van de regelgeving voor drinkwater door de drinkwaterbedrijven en door eigenaren van eigen winningen.

De ILT voert haar toezichtstaak uit door middel van inspecties en audits bij de 10 drinkwaterbedrijven. De belangrijkste onderwerpen hierbij zijn rapportage over de drinkwaterkwaliteit, goedkeuring meetprogramma’s of andere vergunningverlening, leveringsplannen, tarieven (waarbij de Autoriteit Consument en Markt (ACM) ondersteuning verleent) en prestatievergelijking drinkwaterbedrijven.

Het toezicht van de ILT ontwikkelt zich van objectgerichte inspecties naar systeemtoezicht. Hierbij voert de ILT compliance audits, operational audits en reality checks uit. Zij streeft ernaar om op termijn met de drinkwaterbedrijven toezichtsconvenanten te sluiten. Deze vorm van horizontaal toezicht is gebaseerd op vertrouwen. Dit vereist van de drinkwaterbedrijven dat zij bewaken dat de naleving van relevante regelgeving in hun kwaliteitssystemen is gewaarborgd. Daarnaast dienen zij regelmatig aan de ILT verslag te doen van de naleving. De ILT treedt dan in principe niet handhavend op.