Geluidsoverlast luchtvaart

De luchtvaart in Nederland veroorzaakt geluid. Dit luchtvaartgeluid moet binnen vastgelegde grenzen blijven. Dit zijn de geluidsnormen en hierin staat wat wel en niet een acceptabel geluidniveau is. Met wetten en regels controleert de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) of het luchtvaartgeluid binnen de grenzen van de geluidsnormen blijft. Pas als zo’n grens of regel wordt overschreden, is er sprake van een wettelijke overtreding.

Wilt u een geluidklacht indienen?

Als u last heeft van luchtvaartgeluid, kunt u een klacht indienen. Houd er wel rekening mee, dat het voor de luchtvaart niet verboden is om geluid te maken. Er kan pas worden ingegrepen als de geluidnorm wordt overschreden.

Het is ook belangrijk dat u uw geluidhinderklacht aan de juiste instantie doorgeeft. Er zijn veel verschillende vormen van luchtvaart en bijbehorende geluidwetgeving. Hierdoor zijn er verschillende instanties waarbij u een geluidklacht kunt indienen. In de tabel hieronder wordt een overzicht van die instanties gegeven. Meld uw klacht bij de juiste instantie, want anders wordt deze niet in behandeling genomen.

Geluidhinder luchtvaart melden
Geluidhinderklacht luchtvaart over Geluidsklachten indienen bij
Schiphol Bewoners Aanspreekpunt Schiphol (BAS)
Rotterdam The Hague Airport DCMR Milieudienst Rijnmond
Maastricht Aachen Airport Klachten Informatiecentrum Luchtverkeer (KICL)
Groningen Airport Eelde SOCROLE
Lelystad Airport Omgevingsdienst Flevoland, Gooi en Vechtstreek
Ameland Airport
Breda Int. Airport Seppe
Vliegveld Drachten
Vliegveld Hilversum
Vliegveld Hoogeveen
Kempen Airport Budel
Vliegveld Middenmeer
Vliegveld Midden Zeeland
Oostwold Airport
Vliegveld Stadskanaal
Zweefvliegcentrum Terlet
Vliegveld Teuge
Texel Airport
Twente Airport
Klacht over één van deze luchthavens moet u indienen bij de Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) of Omgevingsdienst van de regio waarin de luchthaven ligt. Alle RUD’s hebben een telefoonnummer en/of e-mailadres voor het indienen van milieuklachten.
Vliegbasis Deelen
Den Helder Airport
Eindhoven Airport
Vliegbasis Gilze Rijen
Maritiem vliegkamp de Kooy Vliegbasis Leeuwarden
Vliegbasis Volkel
Vliegbasis Woensdrecht
Defensie
Luchtvaartevenementen
  • Airshows
  • Rondvluchten

Het klachtenmeldpunt van de luchthaven waar deze show plaatsvindt.

RUD of Omgevingsdienst

Drones Plaatselijke politie
Paramotorvliegers De gemeente waar opgestegen en geland wordt.
Vaste helikopterlandingsplaatsen zoals bij ziekenhuizen, kantoorgebouwen en industriegebieden Afhankelijk van de regio waar de helikopterlandingsplaats ligt. RUD of Omgevingsdienst.
Een locatie op grote afstand van een luchthaven Politie, Landelijke Eenheid, Luchtvaartpolitie

De ILT onderzoekt ook geluidhinderklachten van de luchtvaart. Dit doet zij als er een sterke aanwijzing is dat de hinder wordt veroorzaakt door de overtreding van een wettelijk voorschrift. Dit geldt alleen voor deze luchthavens:

  • Schiphol
  • Rotterdam The Hague Airport
  • Maastricht Aachen Airport
  • Groningen Airport Eelde
  • Lelystad Airport

Uit uw contact met de eerste klachteninstantie blijkt of er mogelijk sprake is van de overtreding van een wettelijk voorschrift. In dat geval kunt u uw geluidhinderklacht melden bij de ILT via het vragenformulier. Let op: U kunt geluidhinderklachten alleen bij de ILT indienen als u deze eerst meldt bij de eerste klachteninstantie.

Geluidhinderklachten door recreatief luchtverkeer op grote afstand van een luchthaven kan de ILT onderzoeken. Wel kan de inspectie het klachtenonderzoek overdragen aan de luchtvaartpolitie. 

Rol Inspectie Leefomgeving en Transport

De ILT controleert of luchtvaartorganisaties zich houden aan de geluidsregels in de luchtvaart. Dit toezicht is om het overtreden van geluidsregels te voorkomen. Als de geluidsregels toch worden overtreden, grijpt de ILT in. Dit noemen we handhaving.

Wat doet de ILT met uw geluidklacht?

U meldt uw geluidsklacht bij de ILT met het vragenformulier. U ontvangt automatisch een ontvangstbevestiging hiervan. Daarna gaat de ILT uw klacht onderzoeken. De ILT probeert binnen 5 werkdagen een eerste reactie op uw klacht te geven. Dat kan zijn:

  • De ILT heeft uw klacht onderzocht, maar kon geen overtreding vaststellen.
  • De ILT heeft uw klacht onderzocht en heeft een overtreding vastgesteld. Zij gaat hiertegen optreden.
  • De ILT heeft meer tijd nodig om uw klacht te onderzoeken.
  • De ILT heeft meer informatie nodig om uw klacht te kunnen onderzoeken, bijvoorbeeld de dag en het tijdstip waarop u hinder ondervond.
  • De ILT draagt uw klacht over aan een ander bevoegd gezag, omdat de klacht niet het werkterrein is van de ILT.

De ILT houdt u via de e-mail op de hoogte van de afhandeling van uw klacht. Alleen in bijzondere situaties is telefonisch contact mogelijk.

Geluidnormen luchtvaart

Er zijn twee categorieën geluidnormen:

  • Regels
  • Grenswaarden

Regels geven grenzen aan voor piloten, luchtvaartmaatschappijen, luchthavens en luchtverkeersleidingsorganisaties. Dit zijn bijvoorbeeld regels voor het zo geluidsvriendelijk vliegen van aan- en uitvliegroutes en regels voor openingstijden, baangebruik en minimale vlieghoogten.

Grenswaarden zijn geluidcijfers. In het geval van geluidnormen in de luchtvaart is het een totaal aan geluidbelasting dat aan het eind van het jaar niet overschreden mag zijn. Deze geluidbelasting wordt uitgedrukt in Decibel. De jaartotalen worden berekend en niet gemeten.

Geluidhinder door vlieghoogte

De meeste geluidhinderregels zijn gemaakt voor luchthavens, hun omgeving en het luchtverkeer dat daar gebruik van maakt. In het gebied daarbuiten zijn geen specifieke geluidhinderregels. Toch komt het voor dat vliegtuigen in dat verder weg gelegen gebied geluidhinder veroorzaken. In dat geval overtreedt het betreffende vliegtuig de luchtverkeersregels door te laag te vliegen.

Het te laag vliegen is geen overtreding van geluidhinderwetgeving maar van luchtvaartveiligheidswetgeving. In zo’n geval kan er alleen tegen het te laag vliegen worden opgetreden en niet tegen de veroorzaakte geluidhinder. Dit valt onder de verantwoordelijkheid van de Luchtvaartpolitie (strafrechtelijk) of de ILT (bestuursrechtelijk).

Stelt men vast dat het vliegtuig op of boven de minimum vlieghoogte vloog? Dan voldoet het aan de luchtverkeersregels en zijn hier geen gevolgen aan verbonden.

Wet- en regelgeving luchtvaartgeluid

De wet- en regelgeving voor luchtvaartgeluid bestaat uit specifieke onderdelen. Zo is er bijvoorbeeld geluidwetgeving speciaal voor Schiphol, maar ook voor de andere luchthavens in Nederland. Er is geluidhinderwetgeving voor groot commercieel luchtverkeer, voor recreatief luchtverkeer en voor militair luchtverkeer. De wetgeving beperkt zich niet alleen tot de individuele piloten. Ook voor luchtvaartmaatschappijen en voor de luchtverkeersleiding is geluidhinderwetgeving opgesteld.

In hoofdstuk 8 van de Wet Luchtvaart staat de basis van al deze wetten en regels voor beperking van geluidhinder. Dit hoofdstuk regelt onder andere:

  • Welke overheid per situatie het bevoegd gezag is voor vergunningverlening en handhaving van de geluidsregels.
  • Het verschil tussen Schiphol, luchthavens van nationaal belang en luchthavens van regionaal belang en de geluidwetgeving voor deze verschillende categorieën.
  • De geluidnormen waar de luchthavens aan moeten voldoen.
  • De regels om geluidhinder te beperken waar individuele piloten, luchtverkeersleiding of luchtvaartmaatschappijen aan moeten voldoen.
  • De geluidnormen voor de militaire luchtvaart.

Niet alles staat tot in detail in de Wet luchtvaart. Veel detailwetgeving staat in Koninklijke Besluiten en in Ministeriële Regelingen. Deze zijn onderdeel van de Wet luchtvaart.