Inspectie en certificering

De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) houdt in 35 werkvelden toezicht op certificering en erkenning. Het gaat daarbij om taken die uitgevoerd worden door erkende of aangewezen partijen of die zijn uitbesteed aan private partijen.

Vragen over certificering en toezicht

De laatste jaren zijn er vragen ontstaan over de vakkundigheid, onafhankelijkheid en onpartijdigheid van certificering. Dat geldt ook voor het samenspel tussen private certificering en publiek toezicht. Voorbeelden van incidenten zijn vraagtekens over de betrouwbaarheid van het certificaat van Fyra-treinen, de mastbreuk van het schip Amicitia door een doorgerotte mast (ontbreken van richtlijnen voor onderzoeksplannen) en fraude met tachograafkaarten.

Zijn de publieke belangen van veiligheid, gezondheid en duurzaamheid voldoende geborgd? Waar zijn verbeteringen nodig? De ILT beantwoordt deze vragen door het houden van toezicht of het verbeteren van de afspraken binnen een samenwerkingsrelatie.

Aanpak van de ILT

De ILT wil dat publieke en private toezichthouders aantonen dat ze voldoen aan de vastgestelde eisen voor een product, proces, dienst, systeem, persoon of instantie. Daarmee wordt de veiligheid of duurzaamheid beschermd. Dit betekent dat de ILT het bestaande toezicht onder de loep neemt. 

De ILT werkt op de volgende manier aan het verbeteren van zicht en grip op de private uitvoering en uitbesteding van certificering en erkenning:

  1. Alle stelsels met de bijbehorende private partijen worden in beeld gebracht, inclusief de afspraken die met hen zijn gemaakt. Hierbij wordt ook bepaald wat de risico’s van de stelsels zijn.
  2. Als het nodig is, worden (nieuwe) afspraken gemaakt met de private partijen, zoals over betere en structurelere informatie-uitwisseling. 
  3. Als het nodig is, past de ILT het toezicht aan of versterkt zij het, bijvoorbeeld met het inzetten van besturingstoezicht. Met besturingstoezicht krijgt de ILT inzicht in beslissingen op het bestuurlijk niveau van organisaties die impact hebben op haar veiligheid en milieubeleid. 

De ILT werkt hierbij ook samen met de Raad voor Accreditatie en de rijksinspecties. Met deze aanpak ontstaan er voorwaarden voor privaat en uitbesteed toezicht en afspraken over het volgen van gemaakte afspraken. De nieuwe afspraken worden binnen de ILT veiliggesteld, bijvoorbeeld door ze op te nemen in een kwaliteitsmanagementsysteem.
 

Verantwoording betrokken partijen

Het stelsel van publiek en privaat toezicht kan alleen bestaan als iedereen in de samenleving er vertrouwen in heeft. Daarom is het belangrijk dat de ILT daarbinnen zichtbaar en goed functioneert.

De ILT zoekt actief contact met alle belangrijke partijen binnen het werkveld waar zij de publiek-private uitbesteding onderzoekt. Van de private partijen wordt een actieve deelname verwacht. Deze partijen nemen zelf verantwoordelijkheid op basis van eigen expertise. Daardoor sluiten de eisen goed aan op de praktijk.