In 2016 heeft de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) controles uitgevoerd bij 25 instellingen binnen de doelgroep van particuliere klinieken en zelfstandige behandelcentra op de naleving van de Wet vervoer gevaarlijke stoffen. In deze factsheet de controles die een vervolg zijn op controles in 2015 waarbij veel overtredingen zijn vastgesteld.

De resultaten van 2016 laten in onderstaande tabel zien dat de branche steeds beter bekend raakt met de voorschriften bij het vervoer van gevaarlijke stoffen. Onder de tabel is een toelichting gegeven op de geconstateerde overtredingen.

Inspectieresultaten 2016
Omschrijving overtredingADR-voorschriftAantal instelling waarop de overtreding van toepassing kan zijnPercentage overtredingen
20162015
1Opleiding van betrokkenen bij het vervoerHoofdstuk 1.32450,0%98,0%
2Geen veiligheidsadviseur1.8.3.1250,0%0,0%
3Geen vervoerdocument8.1.2.1 a)2512,0%26,0%
4Informatie vervoerdocument5.4.12512,0%16,0%
5Niet goed gesloten verpakking SZA4.1.1.1258,0%8,0%
6Gebruik geen of onvoldoende absorptiemateriaal bij vloeibaar afval4.1.4.1 gelet op P6212520,0%63,0%
7Voorschriften verpakking patiëntenmonsters4.1.4.1 gelet op P650166,3%47,4%
8Kenmerking colli5.2.12512,0%10,0%
9Etikettering colli5.2.22512,0%18,0%
10Voorwaarden voor het vervoer van verontreinigd instrumentarium2.2.62.1.5.91650,0%73,5%
11Niet of onjuist geclassificeerd afval2.2.62.1.4254,0%12,0%
12Lege ongereinigde verpakkingen als bedrijfsafval1.1.3.52524,0%50,0%
13Diversenniet van toepassing254,0%2,0%

Aanleiding voor het uitvoeren van deze administratiecontroles waren primair de slechte resultaten van de in 2015 uitgevoerde controles. Daarnaast stelde de ILT in 2015 vast dat binnen de branche grote onbekendheid bestond met de regels voor het vervoer van gevaarlijke stoffen. Dit terwijl instellingen als afzender van specifiek ziekenhuisafval (SZA) verantwoordelijk en aansprakelijk zijn voor de wijze waarop stoffen zijn geclassificeerd en hoe deze voor vervoer worden aangeboden. In mei 2016 heeft de ILT de resultaten van de 50 in 2015 uitgevoerde administratiecontroles aan de brancheorganisatie voor zelfstandige klinieken in Nederland (ZKN) en via een brief aan alle 600 instellingen bekend gemaakt. In deze brief waren tevens de nieuwe administratiecontroles voor de 2e helft van 2016 aangekondigd. Ook heeft de ILT op haar website voorlichting gegeven over de wettelijke voorschriften die van toepassing zijn.

De ZKN heeft al na de eerste controles in 2015 een belangrijke bijdrage geleverd door in te spelen op de informatiebehoefte van haar leden met betrekking tot de naleving van de Wet vervoer gevaarlijke stoffen. In 2016 heeft zij wederom opleidingen georganiseerd voor het omgaan met gevaarlijke stoffen conform de eisen van de ADR. Deze nieuwe controles zijn dan ook uitgevoerd om het effect van het toezicht en de informatievoorziening door ILT en ZKN vast te stellen. Uit de cijfers van 2016 blijkt dat de inspanningen van de ILT en de informatievoorziening van de ZKN een positief effect hebben gehad: de naleving van de Wet vervoer van gevaarlijke stoffen door particuliere klinieken en zelfstandige behandelcentra is sterk verbeterd.

Toelichting op de overtredingen

  1. Op 1 instelling was dit voorschrift niet van toepassing en twaalf instellingen voldeden volledig. Bij de overige instellingen was het personeel niet opgeleid.
  2. Gelet op de vrijstelling in het ADR was geen van de bezochte instellingen verplicht om een ADR veiligheidsadviseur te benoemen. Desondanks had 1 instelling een ADR veiligheidsadviseur gecontracteerd.
  3. Bij 3 instellingen kon geen vervoerdocument worden overlegd met betrekking tot de afvoer van gevaarlijke (afval)stoffen.
  4. Niet alle wettelijke informatie stond vermeld op het vervoerdocument.
  5. Het betrof hier verkeerd of niet goed gesloten verpakkingen met medisch afval die ten vervoer stonden aangeboden.
  6. Verpakkingen voor SZA zijn goedgekeurd voor het vervoer van vaste stoffen. Vloeibaar afval mag hierin verpakt worden mits er voldoende absorptiemateriaal is toegevoegd.
  7. Het percentage heeft betrekking op instellingen waar patiëntenmonsters werden afgenomen, verpakt en verzonden. De overtredingen hadden betrekking op de kenmerking en het gebruik van absorptiemateriaal.
  8. Deze overtreding had betrekking op het ontbreken van het UN nummer van de gevaarlijke stof op de verpakking.
  9. Deze overtreding had betrekking op de afmetingen van het etiket of het ontbreken hiervan.
  10. Bij 8 instellingen werd disposable instrumentarium gebruikt of werd met behulp van een autoclaaf sterilisatie in eigen beheer uitgevoerd. 1 instelling voor cardiologie had geen vervuild instrumentarium.
  11. Bij 1 instelling was geconstateerd dat minimale hoeveelheden medisch afval als bedrijfsafval werd afgevoerd.
  12. De regelgeving voor het vervoer van gevaarlijke stoffen is ook van toepassing op verpakkingen welke leeg en ongereinigd zijn van een gevaarlijke stof. Geconstateerd is dat bij zes instellingen leeg en ongereinigde verpakkingen van chemisch afval terecht kwamen bij het regulier bedrijfsafval of bij het ziekenhuisafval.
  13. Bij 1 instelling zijn verpakkingen met medisch afval aangetroffen die boven het maximum toegestane gewicht waren gevuld.

Overige bevindingen

5 van de 25 instellingen waren niet op de hoogte van de wettelijke meld- en rapportageplicht bij voorvallen en ongevallen met gevaarlijke stoffen.

De onderzochte doelgroep is te klein en te verscheiden in specialismen om instellingen onderling te vergelijken. Algemeen kan worden gesteld dat instellingen die met ZKN verbonden zijn beter scoren. Bij 15 ZKN leden werden 22 overtredingen geconstateerd en bij 10 niet-ZKN leden werden 28 overtredingen geconstateerd.

De ILT heeft na beoordeling van de verbetermaatregelen geconstateerd dat alle overtredingen zijn opgelost.