Tussen april en juli 2014 heeft de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) 42 algemene ziekenhuizen geïnspecteerd op de naleving van de Wet vervoer gevaarlijke stoffen voor het ziekenhuisafval.
Ten opzichte van eerdere inspecties in 2012, stelt de ILT een sterke verbetering vast op de naleving van de aanstelling van een ADR veiligheidsadviseur1 en op de vakbekwaamheidseisen voor de medewerkers van de ziekenhuizen. Wel constateert de ILT een toename van overtredingen op de verpakkingseisen van ziekenhuisafval en diagnostische monsters. De ziekenhuizen hebben de overtredingen inmiddels grotendeels gecorrigeerd. Daar waar overtredingen niet zijn opgeheven is de ILT een handhavingtraject gestart.
Aanleiding voor deze inspectieronde waren de resultaten van de in 2012 uitgevoerde bedrijfsinspecties bij 35 algemene ziekenhuizen. Toen stelde de ILT vast dat de bezochte ziekenhuizen de Wet vervoer gevaarlijke stoffen slecht naleefden. De resultaten van deze inspecties zijn opgenomen in een eindrapport. Het rapport is in september 2013 aan de directie van alle ziekenhuizen in Nederland gestuurd, waarbij intensivering van het toezicht op ziekenhuizen vanaf 2014 werd aangekondigd.
1 Veiligheidsadviseur als bedoeld in de Europese Overeenkomst betreffende het internationale vervoer van gevaarlijke stoffen over de weg.
Inspectieresultaat 2014
In 2014 zijn de inspecties uitgevoerd op dezelfde onderdelen als in 2012. Wel zijn andere ziekenhuizen geïnspecteerd dan in 2012. De resultaten zijn hiernaast weergegeven. Onder de tabel is een toelichting gegeven op de vergelijking tussen de cijfers van 2012 en 2014.
In 2012 werden er 35 ziekenhuizen bezocht. In 2014 waren dit er 42.
| Omschrijving van de overtreding | Overtredingspercentage 2012 | Overtredingspercentage 2014 | |
|---|---|---|---|
| 1 | Geen ADR-veiligheidsadviseur aangesteld | 71% 2 | 5% 3 |
| 2 | Geen of onvoldoende opleiding betrokkenen bij het vervoer | 89% | 62% |
| 3a | Verpakkingen niet goed gesloten | 34% | 36% |
| 3b | Geen of onvoldoende absorptiemateriaal in verpakking | 20% | 45% |
| 3c | Verpakkingsvoorschriften patiëntenmonsters onjuist | 40% | 45% |
| 4a | Etikettering van verpakking ziekenhuisafval onjuist | 11% | 5% |
| 4b | Etikettering container onjuist | 11% | 9% |
| 5 | Vervoersdocumenten niet juist opgemaakt | 40% | 36% |
| 6 | Classificatie ADR ziekenhuisafval onjuist | 8% | 7% |
| 7 | Verkeerde stuwage | 14% | 5% |
| 8 | Niet voldoen aan algemene beveiligingsvoorschriften | 37% | 12% |
2 Overtredingspercentage ten tijde van de inspecties bleek te zijn gedaald naar 11%
3 Overtredingspercentage ten tijde van de inspecties bleek te zijn gedaald naar 0%
Toelichting bevindingen inspecties
- 2 ziekenhuizen hadden op de datum van de aankondigingsbrief (14 januari 2014) voor de bedrijfsinspectie geen veiligheidsadviseur aangesteld. Tijdens de daadwerkelijke inspecties bleken alle ziekenhuizen wel een veiligheidsadviseur te hebben.
- Een verbetering is zichtbaar met betrekking tot de vakbekwaamheidseisen voor medewerkers betrokken bij het vervoer. Het betreft hier medewerkers die niet of onvoldoende zijn opgeleid. Door de vele afdelingen en het groot aantal medewerkers dat bij vervoershandelingen is betrokken, is het lastig voor ziekenhuizen om te bepalen welke medewerkers hier aan moeten voldoen. De meeste ziekenhuizen hadden wel hun logistieke medewerkers opgeleid.
- De toename van het aantal overtredingen voor de verpakkingsvoorschriften is deels te wijten aan de verdiepingsslag die door de ILT is gemaakt tijdens de inspecties. Zo zijn in 2014 ook verpakkingen beoordeeld die worden gebruikt voor het transport tussen de hoofd- en nevenlocaties van het ziekenhuis. Ook zijn meer en andere afdelingen (apotheek, operatie en verloskunde) dan in 2012 bezocht.
- Een lichte verbetering is zichtbaar bij de etikettering van de verpakkingen en de containers. Bij de verpakkingen waren meestal ontbrekende of afgedekte etiketten de oorzaak van de overtredingen. Bij de containers ontbraken op de buitenzijde grote etiketten of deze waren niet goed vastgezet.
- Een lichte verbetering is zichtbaar bij het juist opmaken van de vervoersdocumenten. Het ontbreken van het aantal en de omschrijving van de verpakkingen was hier vaak de oorzaak van de overtredingen.
- De hoeveelheid overtredingen van de classificatie van ziekenhuisafval is nagenoeg hetzelfde gebleven. Het betrof dan meestal gebruikte naalden die tussen het glasafval werden aangetroffen.
- De stuwage van de verpakkingen in de container en eigen vervoermiddelen waarmee verpakkingen worden vervoerd is licht verbeterd. De naleving van de beveiligingsvoorschriften is sterk verbeterd. Het betrof hier veelal het niet goed afsluiten van de containers waarin verpakkingen met ziekenhuisafval worden opgeslagen.
Overige bevindingen
- Bij 17 van de 28 ziekenhuizen die vervuilde medische hulpmiddelen of medische apparatuur (laten) vervoeren, werden overtredingen vastgesteld. Het betrof hier het ontbreken van de kenmerking en de valproef van de verpakking. Deze verplichting is ingegaan op 1 januari 2013.
- Bij 17 ziekenhuizen zijn overtredingen vastgesteld van de Wet vervoer gevaarlijke stoffen bij het voor vervoer aanbieden van chemisch afval. Dit is een lichte verbetering ten opzichte van 2012. Hierbij wordt opgemerkt dat in 2014 bij alle ziekenhuizen hierop is geïnspecteerd. In 2012 was dit niet het geval.
Toezicht
Ondanks de vastgestelde verbetering van de naleving van de voorschriften van de Wet vervoer gevaarlijke stoffen in 2014, blijft ILT ook in 2015 het toezicht uitvoeren op de ziekenhuizen. Tijdens reguliere weg- en bedrijfsinspecties zal de ILT onaangekondigd het transport van ziekenhuisafval en diagnostische monsters inspecteren. Bij overtredingen treedt de ILT direct handhavend op.