De rechtbank Oost-Brabant heeft op 1 april uitspraak gedaan in het hoger beroep over de omgevingsvergunning van Dow Benelux B.V. (Dow) in Terneuzen. Volgens de rechtbank draagt de provincie in haar besluit over de omgevingsvergunning onvoldoende onderbouwing aan voor de specifieke grenzen die worden gesteld aan de concentratie van schadelijke stoffen die Dow mag uitstoten. De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) spande het hoger beroep aan tegen de Provincie Zeeland, omdat ze van mening is dat de vergunning te veel uitstoot van stikstofoxiden toestaat.
Stikstofoxiden, ook wel NOx genoemd, zijn schadelijke uitlaatgassen die ontstaan bij verbranding. Ze hebben invloed op de luchtkwaliteit en de natuur. Volgens de ILT moeten de negatieve effecten van de uitstoot van NOx op het milieu en de gezondheid van omwonenden zo veel mogelijk worden beperkt. De uitspraak van de rechtbank Oost-Brabant is dan ook belangrijk. Het gevolg is dat Dow Chemical zich aan strenge emissie-eisen voor NOx moet houden.
Strengere norm
De rechtbank vernietigde een gedeelte van het besluit van de provincie, namelijk de voorschriften waarin de NOx-norm is opgenomen. De provincie heeft van de rechtbank de opdracht gekregen om binnen 6 maanden hierover een nieuw besluit te nemen. Als gevolg van deze vernietiging geldt voor Dow een strengere, direct werkende emissienorm voor NOx. Het bedrijf kan hier niet onmiddellijk aan voldoen. Daarom staat de rechtbank tijdelijk uitstel toe van 6 maanden. Als de provincie binnen 6 maanden een nieuw besluit neemt, wordt de nieuwe grens voor de uitstoot van NOx waarschijnlijk lager dan de huidige. Als de provincie niet binnen deze termijn beslist, gelden de strengere wettelijke NOx-emissiegrenswaarden. Niet alle installaties van Dow kunnen hieraan voldoen.
Dow heeft in Terneuzen verschillende installaties waar zij producten mee fabriceert. De wet kent een maximumnorm voor NOx per installatie, maar staat toe om van de wettelijke norm af te wijken. Deze uitspraak heeft nu verduidelijkt hoe dat moet.
Onderbouwing uitspraak
De rechtbank stelt 2 voorwaarden om van de wettelijke norm af te wijken. In de 1e plaats mag worden afgeweken als de technische kenmerken van een installatie ervoor zorgen dat de installatie hogere Nox-emissies hebben dan normaal. De provincie moet dan wel onderbouwen waarom er gebruik wordt gemaakt van de mogelijkheid om af te wijken, bijvoorbeeld door een belangenafweging te maken. Dat is de 2e voorwaarde. Wat moet er bijvoorbeeld gebeuren om wél binnen de maximumnorm voor NOx te blijven? Kosteneffectiviteit is een belangrijk punt: zijn de emissiebeperkende maatregelen economisch haalbaar? Maar kosteneffectiviteit mag niet doorslaggevend zijn in de afweging of emissiebeperkende maatregelen moeten worden toegepast. Bij 1 installatie vindt de rechtbank de onderbouwing om af te wijken van de wettelijke norm onduidelijk.
Adviestaak ILT
De ILT heeft een wettelijke adviestaak richting de provincie bij de vergunningverlening voor bepaalde milieubelastende activiteiten. Vanuit die rol blijft de ILT nauwlettend toezien of het milieu en de gezondheid van omwonenden effectief worden beschermd tegen onder andere de uitstoot van NOx.
Dow heeft 4 inrichtingen in Nederland. Zij is daarmee 1 van de grootste industriële stikstofuitstoters van Nederland. Bij Dow in Terneuzen gaat het om een complex van chemische fabrieken waar organisch-chemische producten worden geproduceerd. In de afgelopen jaren is het bedrijf in Terneuzen overgestapt op fuelgas, (brandstof uit de eigen productie). Dit is gunstig voor de vermindering van CO2 maar heeft ook een nadeel, namelijk de uitstoot van NOx. Voor NOx gelden echter ook strenge normen, vanwege de schadelijke gevolgen daarvan op mens en milieu. Daar moet Dow zich ook aan houden. De ILT werkt eraan om schade aan mens en milieu te beperken.