Last onder bestuursdwang

De last onder bestuursdwang (LOB) is een herstelsanctie. Met een last onder bestuursdwang kan de  inspecteur de gevolgen van een begane overtreding ongedaan maken, op kosten van degene aan wie de last gericht is, voor zover dat in de praktijk mogelijk is. Zo kan de inspectie de vereiste handelingen alsnog zelf (laten) verrichten, als een bedrijf de verplichting iets te doen of iets na te laten niet is nagekomen.

Bestuursdwang kan ook worden toegepast om herhaling van een gepleegde overtreding te voorkomen of het voortduren daarvan tegen te gaan.

Betekenis van bestuursdwang

Concreet houdt bestuursdwang in dat de inspectie, door zelf in te (laten) grijpen, een situatie beëindigt waarin sprake is van een ernstige/acute gevaarzetting. De kosten daarvan zijn voor de overtreder. Dit is een geschikte sanctie om bijvoorbeeld een illegale situatie zo snel mogelijk te beëindigen.

De last onder bestuursdwang bestaat uit twee elementen:

  1. Een last (bevel) tot geheel of gedeeltelijk herstel van de overtreding.
  2. De bevoegdheid van de inspectie om de last zelf uit te voeren als de overtreder dit zelf niet tijdig doet; en de bevoegdheid om  de kosten op de overtreder te verhalen door middel van een kostenverhaalbeschikking.

Wanneer wordt bestuursdwang toegepast

Bestuursdwang kan alleen worden toegepast als de inhoudelijke wet zelf (niet de Algemene wet bestuursrecht) die bevoegdheid geeft. De last onder bestuursdwang moet, net als de last onder dwangsom, normaal gesproken vooraf aangekondigd worden. De overtreder krijgt daarbij de gelegenheid om zijn zienswijze te geven.

Spoedeisende gevallen
In zeer spoedeisende gevallen kan bestuursdwang zelfs worden toegepast zonder voorafgaande last (en dus zonder begunstigingstermijn) toe te passen, of slechts na een mondelinge mededeling. De inspecteur moet een dergelijke beslissing wel achteraf goed gemotiveerd en formeel op schrift zetten.

Activiteiten tijdelijk stilleggen
Bij sommige overtredingen kan het nodig zijn dat activiteiten of voertuigen tijdelijk worden stilgelegd tot de gewenste situatie is hersteld. Ook kan bijvoorbeeld een vaartuig tijdelijk uit gebruik genomen worden of een landingsbaan buiten gebruik gesteld worden.