Electronic Chart Display and Information System (ECDIS)

Overzicht van uitrustings- en trainingseisen

Het doel van dit overzicht is informatie geven over de uitrustingsplicht en trainingseisen van ECDIS.

Let op: Australië hanteert afwijkende eisen. Deze eisen zijn opgenomen in het document ‘Guidance on ECDIS for ships calling at Australian ports’ (zie de link onderaan deze pagina).

Uitrustingsverplichtingen voor ECDIS

De International Maritime Organization (IMO) heeft tijdens de 86e vergadering van de Maritime Safety Committee (MSC) in juni 2009 wijzigingen goedgekeurd van de International Convention for the Safety of Life at Sea (SOLAS) waarin schepen worden verplicht om te zijn uitgerust met een Electronic Chart Display and Information System (ECDIS). De SOLAS wijzigingen betekenen dat alle grote passagiers-, tank- en vrachtschepen verplicht moeten worden voorzien van ECDIS in een gefaseerd proces dat in juli 2012 van start is gegaan volgens het onderstaande tijdschema:

Tijdscheme ECDIS
  Grootte Nieuw schip* Bestaand schip**
Passagier ≥500 gt 1 juli 2012 Niet later dan 1e survey na 1 juli 2014
Tanker ≥3,000 gt 1 juli 2012 Niet later dan 1e survey na 1 juli 2015
Vracht ≥50,000 gt 1 juli 2013 Niet later dan 1e survey na 1 juli 2016
  ≥20,000 gt 1 juli 2013 Niet later dan 1e survey na 1 juli 2017
  ≥10,000 gt 1 juli 2013 Niet later dan 1e survey na 1 juli 2018
  ≥3,000 gt 1 juli 2014 Niet vereist

* Een nieuw schip betekent een schip met een kiellegdatum op of na genoemde grensdatum.
** Schepen mogen worden ontheven van deze eisen indien zij binnen 2 jaar vanaf de implementatiedatum permanent uit de vaart worden genomen.

Uitrustingseisen nautische kaarten van kracht vóór 1 januari 2011

Bestaande SOLAS-voorschriften 19.2.1.4 en 19.2.1.5 luiden als volgt:
19.2.1.4: ‘All ships irrespective of size shall have nautical charts and nautical publications to plan and display the ship’s route for the intended voyage and to plot and monitor positions throughout the voyage; an electronic chart display and information system (ECDIS) may be accepted as meeting the chart carriage requirements of this subparagraph.’ 
19.2.1.5: ‘Back-up arrangements to meet the functional requirements of subparagraph .4, if this function is partly or fully fulfilled by electronic means.’

Uitrustingseisen nautische kaarten van kracht vanaf 1 januari 2011

Het nieuwe SOLAS-voorschrift 19.2.1.4 luidt als volgt: ‘.4 nautical charts and nautical publications to plan and display the ship’s route for the intended voyage and to plot and monitor positions throughout the voyage. An electronic chart display and information system (ECDIS) is also accepted as meeting the chart carriage requirements of this subparagraph. Ships to which paragraph 2.10 applies shall comply with the carriage requirements for ECDIS detailed therein.’ 

SOLAS-voorschrift 19.2.1.5 blijft onveranderd: ‘Back-up arrangements to meet the functional requirements of subparagraph .4, if this function is partly or fully fulfilled by electronic means.’
Het nieuwe voorschrift 19.2.10 beschrijft de implementatie data zoals in de tabel hierboven aangeduid, en het nieuwe voorschrift 19.2.11 staat vlaggenstaten toe om schepen te ontheffen van de bepalingen van voorschrift 19.2.10 wanneer deze permanent uit de vaart worden genomen binnen 2 jaar na de implementatiedatum die wordt gespecificeerd in subparagrafen .5 tot en met .9 van voorschrift 19.2.10.

Varen zonder papieren kaarten aan boord van Nederlandse vlag schepen

De Nederlandse equivalente regeling betreffende ECDIS: XQ 9818 beschrijft de vereiste back-up voorzieningen voor het geval dat de ECDIS wordt gebruikt als primair navigatiemiddel. Indien een schip wordt uitgerust met een tweede ECDIS dan kan deze tweede ECDIS worden geaccepteerd als een alternatief voor de zogenaamde ‘appropriate portfolio of paper charts’ wanneer men in de RCDS (Raster Chart Display System) modus vaart in gebieden waarvoor alleen RNC (Raster Navigational Chart) kaarten beschikbaar zijn.

ECDIS systemen geplaatst op of na 1 januari 2009 moeten voldoen aan resolutie MSC.232(82).
ECDIS systemen geplaatst voor 1 januari 2009 moeten tenminste voldoen aan IMO resolutie A.817(19).

Ook wanneer een schip is uitgerust met twee onafhankelijke goedgekeurde ECDIS systemen met volledige ENC (Electronic Navigational Chart) dekking, de configuratie moet voldoen aan de Nederlandse equivalente regeling betreffende ECDIS: XQ 9818.

Beoordeling en certificering van varen zonder papieren kaarten

Reders die kiezen voor de toepassing van de Nederlandse equivalente regeling betreffende ECDIS: XQ 9818 aan boord van Nederlandse vlag schepen dienen alle relevante informatie te verstrekken aan het klassenbureau, zodat deze kan beoordelen of aan de eisen voor “varen zonder papieren kaarten” wordt voldaan. Daarnaast zal het klassenbureau een onderzoek aan boord uitvoeren om te verifiëren of het systeem is geïnstalleerd in overeenstemming met de ingediende informatie.

Voor wat betreft de certificering wordt het voldoen aan de Nederlandse equivalente regeling betreffende ECDIS: XQ 9818 aangeduid op het ‘Cargo Ship Safety Certificate’ (internationaal veiligheidscertificaat voor vrachtschepen). Onder 2.2 van het onderdeel ‘Details of navigational systems and equipment’ van het ‘Record of Equipment for the Cargo Ship Safety Certificate’ wordt het hokje voor ‘Back-up arrangements for ECDIS’ afgevinkt en wordt een referentie naar de Nederlandse equivalente regeling betreffende ECDIS: XQ 9818 toegevoegd. Het is raadzaam om een kopie van de Nederlandse equivalente regeling betreffende ECDIS: XQ 9818 aan het ‘Record of Equipment for the Cargo Ship Safety Certificate’ te hechten. De Nederlandse equivalente regeling betreffende ECDIS: XQ 9818 staat op de website van de IMO onder GISIS.

ECDIS trainingseisen

Teneinde de eisen van het STCW Verdrag, zoals gewijzigd, en de ISM Code te vervullen, is een reder verplicht om te zorgen dat hun navigatie officieren een doeltreffende ECDIS training volgen.

Hoewel niet omschreven in het STCW Verdrag, zoals gewijzigd, wordt reders dringend verzocht om onderscheid te maken tussen ‘ECDIS generic training’ en ‘ECDIS type specific training.’ In dit verband wordt speciale aandacht gevraagd voor paragraaf 1.5 van voorschrift I/14 van het STCW Verdrag (zie NeRF) die reders verplicht om ervoor te zorgen dat zeevarenden, welke aan boord van een van hun schepen te werk worden gesteld, vertrouwd raken met alle scheepsspecifieke installaties en voorzieningen. Met name een ‘type-specific ECDIS training’ kan door de ECDIS producent verzorgd worden en behoeft geen goedkeuring door de vlaggenstaat. De ‘generic ECDIS training’ wordt ingevuld door de cursussen die door ILT/Scheepvaart zijn erkend.
De IMO heeft de noodzaak voor een leidraad voor de ECDIS training vastgelegd in MSC.1/Circ. 1503 van 16 juni 2017 (zie de link onderaan deze pagina).

Bijscholing ECDIS kennis

Tussen de STCW '95 regelgeving en de STCW 2010 regelgeving (Manila-wijzigingen) zijn twee hiaten vastgesteld. Deze verschillen zijn vastgelegd in de Wet zeevarenden (WZ). Deze hiaten kunnen worden overbrugd door het volgen van een bijscholingstraining.

De vastgestelde hiaten liggen op het gebied van ECDIS en Hoogspanning en zijn van toepassing op koopvaardij vaarbevoegdheidsbewijzen (Vbb’s) met uitzondering van Vbb’s met de beperking voor reizen nabij de kust en Vbb’s met de beperking tot zeilschepen. Er zijn twee manieren om aan te tonen dat het verschil is overbrugd: via schriftelijk bewijs of via een certificaat behaald na het succesvol afsluiten van een erkende training.

Generieke ECDIS training

Indien er aangetoond kan worden, via schriftelijk bewijs uitgegeven door de onderwijsinstelling, dat de schoolopleiding ECDIS heeft bevat, dan is het volgen van bijscholingstraining niet nodig. Door recente aanpassingen aan de kwalificatiedossiers (MBO) en beroepscompetentieprofiel (HBO) is ECDIS onderdeel geworden van het curriculum van de Nederlandse zeevaartscholen. Indien er met schooldiploma’s die onder het herziene curriculum zijn uitgegeven een Vbb wordt aangevraagd is het volgen van een erkende bijscholingstraining niet nodig.

Met de implementatie van de 'Manila wijzigingen' is de generieke ECDIS-training qua inhoud op kleine punten gewijzigd. De Manila-wijzigingen hebben gevolgen voor de wijze waarop de behaalde ECDIS competenties kunnen worden vastgesteld. De duur van de gewijzigde ECDIS training is toegenomen in vergelijking met de ECDIS training uit het verleden. Certificaten afgegeven na het succesvol afsluiten van generieke ECDIS trainingen uit het verleden die beoordeeld en goedgekeurd waren door de ILT kunnen gebruikt worden om te voldoen aan de bijscholingstraining.

Type specific ECDIS training

Naast deze generieke training is ook de type specific training vereist. Dat is een door de scheepsbeheerder zelf in te vullen onderdeel vanuit artikel 4 van de Wz. De ILT geeft geen erkenning voor een type specific ECDIS training aangezien hier geen wettelijke basis voor bestaat.

IMO aanwijzingen t.b.v. ECDIS training

De IMO heeft over ECDIS training een circulaire gepubliceerd, MSC.1/Circ. 1503.

Beoordeling van ECDIS trainingen

Op verzoek beoordeelt ILT/Scheepvaart door nautische scholen en trainingsinstituten verzorgde ECDIS trainingen in Nederland. Na een positieve beoordeling wordt hierbij een erkenning verstrekt.
 
Voor de inhoud van de training en het lesprogramma geldt het volgende normenkader:

  • De relevante secties van tabel A-II/1 en A/II/2 van de STCW Code, zoals gewijzigd
  • Deel B, sectie B-I/12 par.36 t/m par.66 van de STCW Code, zoals gewijzigd
  • De relevante sectie van de Wet Zeevarenden, zoals gewijzigd
  • De Erkenningsregeling Opleidingen Zeevaartbemanning
  • EU Richtlijn 2008/106/EG, zoals gewijzigd
  • IMO Model Course 1.27 – The Operational Use of Electronic Chart Display and Information Systems, 2012 edition
  • Versie 3, van januari 2014 van de NSI Guideline Maritime Simulators