Zienswijze geschiktheid en betrouwbaarheid

Waarom deze zienswijze?

De Autoriteit woningcorporaties (Aw) besteedt in haar toezicht veel aandacht aan de governance van de corporaties; de wijze waarop het interne toezicht en de ‘checks and balances’ functioneren. Een van de middelen daarbij is de toets op de ‘geschiktheid en betrouwbaarheid’ van bestuurders en commissarissen. Op basis van deze toets geeft de Aw namens de Minister de zienswijze af die nodig is vóórdat een bestuurder resp. commissaris wordt benoemd (Woningwet art. 25 en 30).

Een (her)benoeming zonder zienswijze of bij een negatieve zienswijze is onrechtmatig op grond van de wet. De desbetreffende benoeming is strijdig met het belang van de volkshuisvesting en  kan ook gevolgen hebben voor de rechtsgeldigheid van besluiten waarbij de kandidaat betrokken is geweest.

Wanneer is een zienswijze vereist?

Voor elke benoeming of herbenoeming van een bestuurder of commissaris is vóóraf een positieve zienswijze vereist. Uitsluitend wanneer het een interim vervulling of waarneming betreft voor een periode niet langer dan 3 maanden, is geen zienswijze vereist. Daarbij is het van belang dat in die periode geen besluiten worden genomen die de kern van de organisatie raken.

In 2019 is de Aw voor de verstrekking van de zienswijze gestart met de 'proef verkorte procedure'.

Welke stukken zijn nodig voor een zienswijze?

Bij een reguliere aanvraag betreft het de volgende stukken:

1. Het meldingsformulier
2. Het CV van de kandidaat (in het Nederlands);
3. Het functieprofiel;
4. Een toelichting op de gevolgde werving- en selectieprocedure (alleen bij benoeming);
5. In geval van een (her)benoeming in de raad van toezicht of in een bestuur waarvan meerdere natuurlijke personen deel uitmaken: de Geschiktheidsmatrix
6. Het door de kandidaat ingevulde Betrouwbaarheidsformulier;
7. De door de kandidaat verkregen Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG)*;

Justis past per 1 december 2020 de teksten op de Verklaring Omtrent het Gedrag voor natuurlijke personen (VOG NP), Verklaring Omtrent het Gedrag voor rechtspersonen (VOG RP) en de Gedragsverklaring Aanbesteden (GVA) aan.

Wat verandert er?
De tekst op de voorkant van de VOG NP en VOG RP en de GVA ziet er anders uit. Daarnaast is een zin toegevoegd over het controleren van de echtheidskenmerken van de verklaring. Aan de inhoud verandert er niets. Voor voorbeelden van de verklaringen kunt u kijken op justis.nl/verklaringen/echtheidskenmerken.

Controleer altijd de verklaring
Controleer de verklaringen altijd op echtheid en inhoud. De echtheid van de verklaringen kunt u alleen vaststellen via het originele papieren exemplaar. Via een PDF, scan of een kopie kunt u de echtheid niet vaststellen. Vraag daarom altijd naar het originele exemplaar, zodat u de echtheid kunt vaststellen. Zo voorkomt u misbruik. Een echte verklaring is te herkennen aan een aantal kenmerken:

  • Het papier is voorzien van een raster en het blauwe rijkslogo.
  • Het papier bevat een karakteristiek golvend watermerk.
  • Onder een UV-lamp blijft het papier donker en lichten kleine vezels in het papier en een beeldmerk rechtsonder op.
  • Onder een UV-lamp licht op de VOG NP een rechthoek op om het blauwe N-nummer in de rechterbovenhoek. Bij een VOG RP en een GVA is dit een R-nummer.
  • In het papier is een hologram zichtbaar.

Hoe vraagt u een zienswijze aan?

Het reguliere aanvraagproces, in de Woningwet “melding” genaamd, verloopt als volgt:

  • Download meldingsformulier, geschiktheidsmatrix, betrouwbaarheidsformulier en VOG via bovenstaande linken;
  • Zodra de RvC en de kandidaat alle formulieren volledig hebben ingevuld, de VOG is aangevraagd en ontvangen én ook de overige vereiste documenten gereed zijn, uploadt en verzendt u deze allemaal via onderstaande link.

Uploaden en verzenden documenten

Dien uw aanvraag minimaal 9 weken voor de beoogde (her)benoemingsdatum in voor een tijdige afhandeling.

Let op: Meldingen zienswijze Geschiktheid en Betrouwbaarheid die u op papier of per e-mail aan de Aw doet, neemt de Aw niet in behandeling. Op grond van artikel 7, Rtiv lid 1 dient u de melding zienswijze Geschiktheid en Betrouwbaarheid digitaal in via de bovenstaande link. Zo verstuurt u veilig de documenten met (bijzondere) persoonsgegevens.

Hoe verloopt de afhandeling van uw aanvraag?

  • Na verzending ontvangt u binnen vijf werkdagen een ontvangstbevestiging. Hierin staat of uw aanvraag volledig is of dat informatie ontbreekt. Heeft u na een week geen ontvangstbevestiging ontvangen, neem contact op met de Aw via de ILT-contactpagina;
  • Verzend aanvullende informatie binnen de door de Aw aangegeven termijn. De Aw schort de beslistermijn op tot alle informatie is ontvangen. Bij niet tijdige aanvulling kan de Aw besluiten de aanvraag niet te behandelen;
  • De Aw kan de beslistermijn van vier weken eenmalig met vier weken verlengen;
  • Hoe beter de corporatie de melding onderbouwt en motiveert, des te sneller kan de Aw deze afhandelen;
  • Een gesprek met de kandidaat is onder meer aan de orde wanneer de ontvangen stukken onvoldoende beeld geven over de geschiktheid en betrouwbaarheid van de kandidaat. Soms is een tweede gesprek nodig;
  • Er vindt in principe altijd een gesprek plaats bij een voorgenomen benoeming tot bestuurder of voorzitter Raad van Commissarissen (RvC), bij een toetredende commissaris zonder toezicht ervaring in het publieke domein en bij een woningcorporatie onder verscherpt toezicht.

De volledige procedure en de wijze van beoordelen kunt u lezen in het Beoordelingskader Geschiktheid en Betrouwbaarheid. Een schematisch overzicht vindt u in deze infographic.

Zie ook Informatie voor kandidaten

Bezwaar en beroep

Tegen een besluit van de Autoriteit woningcorporaties kunnen belanghebbenden bezwaar maken door het indienen van een bezwaarschrift. Dit moet binnen 6 weken na de dag waarop het besluit is verzonden. Een ambtelijke hoorcommissie van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) behandelt vervolgens uw bezwaarschrift en neemt hier na een (eventuele) hoorzitting een beslissing over. Belanghebbenden die het niet eens zijn met deze beslissing kunnen in beroep gaan bij de rechtbank.

Proef verkorte procedure Geschiktheid en Betrouwbaarheid

In overleg met VTW en het ministerie van BZK is de Aw gestart met een proef verkorte procedure Geschiktheid en Betrouwbaarheid.

De proef heeft betrekking op de toets van de ‘geschiktheid’ bij de (her)benoeming van commissarissen. De toets op de ‘betrouwbaarheid’ (controle Belastingdienst, Betrouwbaarheidsformulier en Verklaring Omtrent Gedrag) blijft bij de Aw.